Ποιους «αδειάζει» ο Τσίπρας και που το πάει τελικά;

tsipras34Η  στήλη είχε επισημάνει εγκαίρως το ερώτημα που ταλανίζει ακόμη  τη χώρα: Υπάρχει τρίτος δρόμος για τον Αλέξη Τσίπρα;   Από την απάντηση, μένει να αποδειχθεί τελικά και το εάν ο πρωθυπουργός θα περάσει στην ιστορία σαν Game Changer ή Looser  προσδιορίζοντας αντίστοιχα και τη μοίρα της χώρας. Σίγουρα έχει ένα σοβαρό πλεονέκτημα: Αυτή την ώρα δεν έχουμε κάποιον καταλληλότερο ή καλύτερο από αυτόν και έχει μαζεμένα «όλα τα χαρτιά» στα χέρια του για μια απόλυτη ηγεμονία σε ένα νέο πολιτικό σκηνικό. . Σίγουρα επίσης,  έχει ένα σοβαρό μειονέκτημα: Έλλειψη παραστάσεων από το «παιχνίδι» της διεθνούς πολιτικής,  γεγονός που τον οδηγεί στην εκ των υστέρων παραδοχή πως «οι εταίροι μας παραπλάνησαν» ή στην αφέλεια να πιστεύει πως ο Πούτιν θα δώσει προκαταβολή 5,5 δις ευρώ για τον αγωγό που δεν τον έχει οριστικοποιήσει ακόμη ούτε καν με την Τουρκία!

Το «ξέρω εγώ να χτυπάω, ρε μαλάκα!» είναι τακτική που μπορεί να αποδίδει έναντι της «τρόικας εσωτερικού»,  αλλά όπως φαίνεται – τουλάχιστον μέχρι σήμερα – δεν υπήρχε η γνώση και ο σχεδιασμός για «χτυπήματα ακριβείας»  έναντι της τρόικας των δανειστών. Το τι θα γίνει από δω και πέρα και το που θα το πάει τελικά ο Τσίπρας, προδιαγράφεται από τα όσα  διαμείφθηκαν στην τελευταία συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας του ΣΥΡΙΖΑ. Το ρεπορτάζ είναι εγκυρότατο και δεν σηκώνει διαψεύσεις.

Έχουμε και λέμε λοιπόν:

Πρώτον, το κόμμα «τσινάει». Η εισήγηση Τσίπρα στο ανώτατο θεσμικό όργανο του ΣΥΡΙΖΑ έκλινε εμμέσως πλην σαφώς προς το «υπογράφουμε». Η εισήγησή του ωστόσο δεν βρήκε παρά μόνον έναν υποστηρικτή!  Από τους εκπροσώπους της Αριστερής Πλατφόρμας επαναδιατυπώθηκε η πρόταση της «ρήξης»  ενώ μέλη της «προεδρικής πλειοψηφίας» του οργάνου έβαλαν στον τραπέζι την πρόταση της «ηρωικής εξόδου» μέσα από εκλογές.  Όσοι τον συμβουλεύουν για ηρωική έξοδο, του λένε «είσαι νέος είναι ακόμη»  ή «θα είμαστε γερή αξιωματική αντιπολίτευση» και πως  «σύντομα θα ξανάρθει η σειρά μας γιατί οι άλλοι είναι τελειωμένοι». Είναι σαφές πως ο Τσίπρας δεν δίνει βάση στις «συμβουλές» αυτές καθώς τις θεωρεί αστείες και καταλαβαίνει πως όσοι τα λένε το κάνουν απλώς διότι δεν αντέχουν να «υπογράψουν». Ενδεικτικό του κλίματος στη συνεδρίαση της Πολιτικής Γραμματείας ήταν οι δραματικές εκφράσεις που ακούστηκαν του τύπου  «προτιμώ να αυτοκτονήσω παρά να βάλω υπογραφή» !

Δεύτερον, υπάρχει θέμα σοβαρής κριτικής στον Λαφαζάνη. Κίνα  και  Ρωσία ενδιαφέρονται ασφαλώς  για «δουλειές»  με  την Ελλάδα, σε ορισμένα οικονομικά projects  με μεγάλο ενδιαφέρον και σημαντική μεσομακροπρόθεσμη απόδοση, αλλά δεν δίνουν λεφτά «εδώ και τώρα». Ή θα έπρεπε να «υιοθετήσουν» συνολικά την Ελλάδα για όλο το χρέος της (δεν είναι έτοιμες γι’ αυτό αλλά ούτε και η ελληνική κυβέρνηση ήταν έτοιμη), οπότε δεν δίνουν φράγκο πριν ξεκαθαρίσουν οι συνολικές οικονομικές προοπτικές, δηλαδή πως η χώρα  δεν θα χρεοκοπήσει. Το σχέδιο για άμεση οικονομική ενίσχυση από Κίνα – Ρωσία αποδείχτηκε μη ρεαλιστικό για αυτό και στη Γραμματεία ο Τσίπρας έκανε ευθεία (αν και προσεκτική) κριτική στο Λαφαζάνη, ο οποίος φαίνεται πως είχε παρασύρει την κυβέρνηση στο να διατηρεί τέτοιες ελπίδες.

Τρίτον, ο  Τσίπρας «έδωσε στεγνά» τους άμεσους συνεργάτες  του Βαρουφάκη (Παναρίτη – Θεοχαράκη), μιλώντας για σοβαρές αρρυθμίες και πρόβλημα χημείας στην επικοινωνία μαζί τους.  Ειδικά για την Παναρίτη έδωσε την εντύπωση πως επίκειται άμεση απομάκρυνσή της.

Τέταρτον, ο Τσίπρας «άδειασε» με εντυπωσιακό τρόπο και τον Δραγασάκη. Ανέφερε πως ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης του είχε πει πως φέτος τα τοκοχρεολύσια είναι λίγα και δεν θα χρειαστεί νέος δανεισμός, αλλά αποδεικνύεται ότι είναι πολλά και άρα θα χρειαστούμε νέο δάνειο. Προδιέγραψε λοιπόν  σαφώς πως  τον Ιούνιο έρχεται νέο δάνειο με νέο μνημόνιο, όπως κι αν ονομαστεί.

Πέμπτον, πάμε για «ενδιάμεση συμφωνία», η οποία εξετάζεται σε δύο εκδοχές. Είτε ένας μικρός «πρόλογος» τώρα με το πολυνομοσχέδιο ώστε να αποδεσμευτεί το 1,9 δισ. ευρώ των κερδών των κεντρικών τραπεζών από ελληνικά ομόλογα που κατέχουν αλλά με σαφείς δεσμεύσεις για το μετά (μνημόνιο Ιουνίου) είτε από τώρα μια  πιο «βαριά» συμφωνία, όπως ζητούν  για καλύτερη εξασφάλισή τους οι δανειστές  και το «νέο μνημόνιο» από τον Ιούνιο.

Έκτον, ενημέρωσε τα στελέχη του οργάνου πως η  κατάσταση με τα ρευστά διαθέσιμα είναι δραματική. Χωρίς την Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου δεν θα μπορούσαν να στείλουν την εντολή από το Γενικό Λογιστήριο για πληρωμή μισθών και συντάξεων.  Αφού πληρώθηκαν οι μισθοί, ύστερα έλειπαν 120 εκατ. ευρώ για τις συντάξεις. Καθάρισε τελευταία στιγμή ο Καμμένος με 120 εκατ. από τα διαθέσιμα του Μετοχικού Ταμείου Στρατού!

Ο Τσίπρας ενημέρωσε πως  μέχρι τις 11 Μαΐου δεν υπάρχει πρόβλημα,  αλλά για τη μεγάλη δόση 750 εκατ. προς ΔΝΤ στις 12 Μαΐου δεν υπάρχει περίπτωση να βρεθούν…  Ήταν ουσιαστικά το επίσημο «σάλπισμα» της υποχώρησης και του συμβιβασμού.

Έβδομο και τελευταίο, ο Τσίπρας δήλωσε ξεκάθαρα πως προτιμάει το δημοψήφισμα από τις εκλογές. Το αιτιολόγησε λέγοντας «το δημοψήφισμα το εξαγγέλλεις και το κάνεις σε μία βδομάδα ενώ για τις εκλογές θέλεις τρεις βδομάδες. Στη δεύτερη περίπτωση θα σου μείνουν οι τράπεζες στα χέρια…».

Συμπέρασμα: Ο Αλέξης Τσίπρας θα κάνει τον «μεγάλο συμβιβασμό» και θα τον  θέσει σε δημοψήφισμα προκειμένου να ξεπεράσει τον σκόπελο του κόμματος που δεν αντέχει να αναλάβει την πολιτική ευθύνη της συνέχισης των μνημονίων. Θα θέσει το δίλλημα όπως αυτός θέλει και με την προτροπή υποστήριξης της συμφωνίας. Εφόσον θα «έχει μιλήσει ο λαός» κάθε «εσωκομματική εξέγερση» θα φαίνεται αναντίστοιχη με τη βούληση της πλειοψηφίας του ελληνικού λαού. Άλλωστε ήδη από χθες βράδυ οι δημοσκοπήσεις προετοιμάζουν το έδαφος για το «ναι» στη συμφωνία και το «όχι» στη ρήξη.

Κοντός ψαλμός αλληλούια…

Πρώτη δημοσίευση: Rizopoulos Post

 

Mind the gap! Το πραγματικό κενό της Ελλάδας…

bridging the gap picΤο να κάνω κι εγώ υποθέσεις για το τι υπάρχει «στο μυαλό του Γιάνη Βαρουφάκη» μικρή σημασία έχει. Διαισθητικά και μόνον πιστεύω πως για την κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού για το οποίο όλοι συζητάμε τα δύο τελευταία 24ωρα, δεν έχει τίποτα,  πέρα ασφαλώς  από το προφανές. Είναι αδιανόητη μια χρεωκοπία μέσα στην Ευρωζώνη και άρα θα δοθεί «μια κάποια λύση». Τώρα αν θα’ ναι ακριβή ή φθηνή, κανένας δεν το ξέρει. Θα είναι άλλος ένας «ευρωπαϊκός συμβιβασμός»,  από αυτούς που δεν αφήνουν ούτε χαρά νίκης, ούτε απελπισία ήττας.

Όμως,  αυτό είναι τελικά το καθοριστικό για την τύχη της Ελλάδας; Σίγουρα, όχι. Το να  κολλάμε τα μούτρα μας πάνω στο πρόβλημα δεν βοηθάει στη λύση. Χρειάζεται να βλέπουμε καμιά φορά την εικόνα και «από πιο ψηλά».  Με τις όποιες δυσκολίες. Άλλωστε όπως μας έμαθε ο Ανδρέας Κάλβος, του οποίου ένα βιβλίο κουβαλώ πάντα μέσα στην τσάντα μου, «θέλει αρετή και τόλμη , η ελευθερία». Ούτε μόνο τόλμη, ούτε μόνο αρετή. Μαζί γεννούν ελευθερία.

Ζούμε σε μεταβατικούς καιρούς. Σε μελέτη της για τον «Κόσμο το 2050»  η PricewaterhouseCoopers (PwC) υποστηρίζει ότι η μετατόπιση της παγκόσμιας οικονομικής δύναμης από τις παραδοσιακές αναπτυγμένες οικονομίες των ΗΠΑ, της Δυτικής Ευρώπης και της Ιαπωνίας προς τις αναδυόμενες οικονομίες θα συνεχιστεί για τα επόμενα 35 χρόνια. Που βρίσκεται η Ελλάδα σε αυτό το νέο χάρτη; Αυτή την ώρα πουθενά…

Μέσα σε αυτό το τσουνάμι των κατακλυσμιαίων αλλαγών που φέρνει η τεχνολογία και η παγκοσμιοποίηση της οικονομίας, πρέπει να σκεφτούμε διαφορετικά τις ίδιες τις δυνατότητές μας και να κάνουμε καλύτερη χρήση τους. Η πρόκληση για όλους μας είναι η δημιουργικότητα. Και δημιουργικότητα σημαίνει διαδικασία γέννησης πρωτότυπων ιδεών που έχουν αξία.  Παντού. Στην οικονομία. Στην κοινωνία. Στην πολιτική. Στη διαχείριση του προσωπικού χρόνου και της ιδιωτικότητας. Στην εκπαίδευση. Στην αγορά εργασίας. Αυτό από μόνο του σημαίνει πως τίποτα δεν μπορεί να είναι όπως παλιά και πως όλα πρέπει να τα πάρουμε από την αρχή, υπό το φως των δεδομένων που διαμορφώνει μια νέα εποχή για τις ανθρώπινες σχέσεις. Τίποτα δεν μένει ανεπηρέαστο,  εκτός ίσως από τα νοητικά στερεότυπα που κουβαλάμε κι αντανακλούν βολικές συνήθεις στις οποίες εκπαιδευτήκαμε και τις οποίες είναι δύσκολο να τινάξουμε από πάνω μας σαν σκόνη.

Ωστόσο, οι απόψεις μας μπορούν να μας σκλαβώσουν ή να μας ελευθερώσουν. Κάποιοι δεν κάνουν ποτέ το πέρασμα και συνεχίζουν να ζουν με τον παλιό τρόπο σκέψης, επαναπαυόμενοι στη ζώνη του ιδεολογικού κομφορμισμού τους.  Το κλειδί γυρνάει προς δυο κατευθύνσεις. Η μία κρατά κλειδωμένες τις δυνατότητές μας κι όλα αυτά που μπορούμε να πετύχουμε. Η άλλη απελευθερώνει αυτές τις δυνατότητες και διαμορφώνει ένα διαφορετικό μέλλον, χτισμένο πάνω σε μια διαφορετική λογική που λέει πως όταν εργαζόμαστε ορθολογικά, συντονισμένα, συνεργατικά και με επινοητικότητα τότε «όλα γίνονται».

Αρέσει, δεν αρέσει, η αλήθεια είναι πάνω απ’ όλα. Είναι πάνω και από τις θρησκείες,  πάνω και από τις ιδεολογίες, πάνω και από τους  εκάστοτε «μύθους».  Όλα αυτά είναι ανθρώπινες επινοήσεις προκειμένου να δικαιολογείται η εκάστοτε τάξη των πραγμάτων και να μην αμφισβητείται από όσους αδικούνται από αυτή.   Όμως η αλήθεια, αργά ή γρήγορα, βγαίνει στο φως. Γίνεται φως η ίδια,  για να αποκαλύψει τη δυνατότητα μιας εναλλακτικής θέασης της πραγματικότητας, ενός καινούργιου νοήματος για τον κόσμο και την ανθρώπινη ζωή.

Σήμερα η ανθρωπότητα έχει αγγίξει, διανοητικά τουλάχιστον, το σύνορο μιας μεγάλης αλήθειας. Tη διαβεβαίωση της κβαντικής μηχανικής πως το βλέμμα του παρατηρητή επηρεάζει το παρατηρούμενο γεγονός. Αυτό σημαίνει πως μπορούμε πολλά  περισσότερα, αν τολμήσουμε για πολλά περισσότερα καθώς  ο κόσμος αλλάζει. Η ζωή είναι αυτό που την κάνουμε να είναι.

Το κενό λοιπόν δεν είναι χρηματοδοτικό ή δημοσιονομικό. Το κενό αφορά στο αφήγημα που μπορεί να μας ξαναδώσει όραμα δημιουργικής ελευθερίας και όχι «δημιουργικής ασάφειας», όπως προσπαθούμε πάλι σήμερα να τα κουτσοβολέψουμε.

Επί της ουσίας χρειαζόμαστε μια μετα-πολιτική προσέγγιση της πολιτικής, η οποία δεν θα εστιάζει στο τι κληρονομήθηκε από το παρελθόν  αλλά στον πολιτικό συγχρονισμό με τις προκλήσεις του μέλλοντος. Οι διάφοροι «ισμοί» που μας κληροδότησε το παρελθόν είναι νεκροί από καιρό. Ανήκουν όλοι μαζί  σε μια οικογένεια της realpolitik που είχε ως επίκεντρο την κυριαρχία του ατομικού συμφέροντος, είτε βαφτιζόταν «ταξικό» από την Αριστερά, είτε «ιδιωτικό» από τη Δεξιά. Γι αυτό και είχαν από κοινού ύπουλα διαβρωτικά αποτελέσματα, την ίδια στιγμή που κάθε ηθική αμφισβήτηση της έννοιας του ατομικού συμφέροντος (ταξικού ή ιδιωτικού) εξοστρακιζόταν ως «αφελής», «ιδεαλιστική» ή «ουτοπική». Αυτό το σύστημα έχει καταρρεύσει σήμερα διότι τελικά προδίδει τις προσδοκίες που το ίδιο καλλιέργησε. Μόνο η συνεργατική, αλληλέγγυα  και συντονισμένη προσπάθεια για τον σχηματισμό και την  εμπέδωση μιας «νέας εμπιστοσύνης»  στην κοινή ευημερία,  μπορεί να αποτελέσει βάση για μια «νέα εποχή» στην Ελλάδα.

Mind the gap, λοιπόν. Αλλά σοβαρά και έξυπνα. Ο ναρκισσισμός, η ανοησία και η αφέλεια δεν συνιστούν επαναστατικές πράξεις. Με τα λόγια του Φερνάντο Πεσσόα «κάθε άνθρωπος που είναι προικισμένος με μια ευαισθησία δίκαιη κι έναν ορθολογισμό, αισθάνεται πως το κακό και η αδικία στον κόσμο τον αφορούν, και επιδιώκει να τα διορθώσει, αρχίζοντας από τα πιο κοντινά: και το πρώτο είναι ο εαυτός του».

Πρώτη δημοσίευση: Rizopoulos Post