Η μόλυνση είναι παντού και είναι σκοτάδι

H Ευρώπη γιορτάζει σήμερα την επέτειο του τέλους του ΒΠΠ που είχε ως αποτέλεσμα τον διαμοιρασμό της ανάμεσα στους δυο πραγματικούς νικητές, τις ΗΠΑ και τη Ρωσία. Το όραμα της Ενωμένης Ευρώπης υποτίθεται πως ξεκίνησε ακριβώς για να μη βρεθεί ξανά η Γηραιά Ήπειρος στην ίδια κατάσταση. Αποδείχθηκε όμως πως και ο «ευρωπαϊσμός» είναι τόσο κούφιος όσο και οι εθνικισμοί που βίωσε με αγριότητα στο πετσί της.
Γι αυτό και ήδη η Ευρώπη αντιμετωπίζεται ως λάφυρο προς διαμοιρασμό ανάμεσα στους δύο πόλους που αναδύονται στη μεταπανδημική κανονικότητα και με τη φράση «nuclear option» να ακούγεται όλο και πιο συχνά. Τις ΗΠΑ και την Κίνα.
Η μεγάλη αυτή αποτυχία βαραίνει τη Γερμανία πρωτίστως, χωρίς να είναι αμελητέες οι γαλλικές ευθύνες. Αν η Ευρώπη για να προστατέψει τον πληθυσμό της πρέπει να κάνει τηλεμαραθώνιους πραγματικά δεν αξίζει να υπάρχει Ευρώπη. Κάτι έχει πάει πολύ λάθος κι αυτό το λάθος μόλις ξεπεράσει ένα κρίσιμο σημείο, κανείς δεν θα μπορεί να το σταματήσει. Και τότε ας τα ξεχάσουμε όλα. Και πολιτισμό και παραδόσεις και φιλοσοφία και λογοτεχνία και κινηματογράφο και μουσικές και όλα. Είναι το λάθος που έχει μολύνει τον κόσμο μας, να πουλάμε την ψυχή μας στις πλατφόρμες του παγκόσμιου traiding.
Όλα τα υπόλοιπα που έρχονται μετά είναι αναμενόμενα επακόλουθα. Όπως οι γκριμάτσες ειρωνείας της Μενδώνη για τον Σταύρο Ξαρχάκο. Η μόλυνση είναι παντού και είναι σκοτάδι.

Πόση κανονικότητα χωράει στη «νέα κανονικότητα» ;

Οι άνθρωποι είμαστε πλάσματα της συνήθειας και το χειρότερο που μπορείς να μας κάνεις είναι να μας ξεβολέψεις. Ακόμη κι αν η κανονονικότητα που νοσταλγούμε είναι αυτή που μας έκανε τόσο γουρούνια ώστε να γαμάμε «τζάμπα» εκδιδόμενες μετανάστριες. Η εκμετάλλευση της αδυναμίας είναι πλέον τόσο ορατή που χτυπάει «κόκκινο».
Όχι δεν είμαστε όλοι στο ίδιο έργο θεατές. Η αντίθεση μεταξύ καθολικότητας και ιδιαιτερότητας κάνει το έργο να είναι άλλο για τον καθένα μας. Έχει όμως ένα κοινό παρονομαστή ως οικουμενικό ζητούμενο. Να απελευθερωθούμε από τη σκλαβιά που επιβάλλεται μαζικά, κάτω από το ανελέητο μαστίγιο της υποκρισίας. Να συμφωνήσουμε πως τίποτα δεν είναι ανώτερο από την αλήθεια πως όπου υπάρχει φως, υπάρχει και σκιά. Και όταν καταφέρνουμε να αναγνωρίσουμε τη σκιά μας, σημαίνει πως απελευθερωθήκαμε από τα δεσμά του φόβου που μας κάνει να γυρνάμε αλλού το κεφάλι μπροστά σ’ αυτό που συμβαίνει δίπλα μας ή να κοιτάμε σαν χαμένοι στο διάστημα ψελλίζοντας ασυναρτησίες.
Πόσο ακόμη μπορούμε να παριστάνουμε τους «τυφλούς» μόνο και μόνο για να μην ανταλλάξουμε τη «κανονικότητά» μας με την ευθύνη που προϋποθέτει η ελευθερία. Πόσο ακόμη θα αρνούμαστε πως ο πλανήτης έχει γίνει ένας μεγάλος κουβάς από σκατά; Η KGB, πιο ισχυρή από ποτέ, κυβερνάει δια πυρός και σιδήρου τη Ρωσία που απειλείται άμεσα με πτώχευση λόγω του πετρελαϊκού «κραχ» , το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας αποδεικνύεται άτρωτο στον κορονοιό και λανσάρει κρυπτονόμισμα και η Γερμανία κάνει την «καλή», υποδεχόμενη ασυνόδευτα ανήλικα, σε καιρούς παγκόσμιας πανδημίας της παιδοφιλίας, από το Κρανίδι μέχρι το Μπάκιγχαμ. Την ίδια στιγμή, οι ΗΠΑ και η Μ. Βρετανία υπό την ηγεσία δύο «κλόουν» μετράνε κάτι χιλιάδες νεκρούς και σκέφτονται μήπως η μόνη λύση είναι ενέσεις χλωρίνης.
Με αυτούς τους όρους, στη «νέα κανονικότητα» δεν χωράει… κανονικότητα. Στην καλύτερη περίπτωση να χωράει ένα μεγάλο μηδέν. Ο «Μάης 68» διαρκείας που έζησε η Ευρώπη, με τη φαντασία στην εξουσία, τώρα τελειώνει και πέφτει στα κεφάλια μας. Θα μιλήσουν ξανά οι «ιμπεριαλισμοί» για τη διανομή της πίτας. Στο βαθμό που αντέξουμε, με μόνο εφόδιο κάποιες θεμελιώδεις αξίες, ίσως και να καταφέρουμε να το πάρουμε όχι από κει που το αφήσαμε, αλλά από την αρχή. Ας διατηρήσουμε την πίστη πως η ύπαρξη δεν μπορεί να πάει τόσο άσχημα.

Πάμε πόλεμο;

«Οι άνθρωποι γνωρίζουν τα γινόμενα. Τα μέλλοντα γνωρίζουν οι θεοί… Εκ των μελλόντων οι σοφοί τα προσερχόμενα αντιλαμβάνονται. Η ακοή αυτών κάποτε εν ώραις σοβαρών σπουδών ταράττεται. Η μυστική βοή τους έρχεται των πλησιαζόντων γεγονότων… ενώ εις την οδόν έξω, ουδέν ακούουν οι λαοί», λέει με την ποιητική οξυδέρκειά του ο Κωνσταντίνος Καβάφης.

Σήμερα δεν είναι ανάγκη να είναι κανείς τόσο σοφός για να aκούσει τη βουή ενός πολέμου με την Τουρκία που πλησιάζει. Το καθησυχαστικό «αυτά δεν γίνονται» που αποτέλεσε κυρίαρχη ιδεολογία σε προηγούμενες δεκαετίες φαίνεται πως είναι πλέον ελάχιστα πειστικό.  Άλλωστε και να ήθελε κανείς να κλείσει τ’ αυτιά του, οι δηλώσεις Ερντογάν, κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Αθήνα, μπροστά σ’ έναν αμήχανο Πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας, δεν αφήνουν περιθώρια παρερμηνειών. Ο Ερντογάν απαιτεί αλλαγή διεθνών συνθηκών, δηλαδή αλλαγή συνόρων, κι αυτό ποτέ σχεδόν δεν γίνεται χωρίς τη προσφυγή στη χρήση στρατιωτικής βίας.

O μεγάλος  φιλόσοφος   Ιμμάνουελ Καντ,  εξήγησε  πως η «αιώνια ειρήνη» θα παραμένει ένα άπιαστο όνειρο για την ανθρωπότητα όσο θα εξακολουθεί να υφίσταται  ασυμφωνία μεταξύ  πολιτικής και ηθικής.  Μ’ αυτή την έννοια, εφόσον  η πολιτική  στηρίζεται στη σκοπιμότητα και στη ζωώδη ροπή προς την κυριαρχία, δεν μπορεί να είναι ηθική και κατ’ επέκταση ο πόλεμος είναι αναπόφευκτος ως συνέχιση της πολιτικής με άλλα μέσα.

Η πολιτική του Ερντογάν είναι μια κατ’ εξοχήν πολεμική κι ανήθικη πολιτική, όπως μαρτυρούν άλλωστε και οι πρόσφατες εικόνες φρίκης και ντροπής από τη συριακή πόλη Αφρίν. Ανήθικο πόλεμο κάνει όμως και στην ίδια την τουρκική κοινωνία. Μόλις πριν λίγες μέρες μια τουρκάλα δασκάλα πνίγηκε στον Έβρο μαζί με τα δυο παιδιά της, διωκόμενη από την κρατική  τρομοκρατία που έχει εξαπολύσει εναντίον κάθε αντιφρονούντα ο δικτάτορας της Άγκυρας.

Παρ’ όλα αυτά ο Ερντογάν είναι ένας αποτυχημένος. Απέτυχε στη στρατηγική επιδίωξή του να ανασυστήσει τη νεοθωμανική αυτοκρατορία, όπως προέβλεπε το «στρατηγικό βάθος» της σκέψης του Νταβούτογλου. Δημιούργησε περισσότερους εχθρούς από φίλους μεταξύ του αραβικού κόσμου, διέρρηξε τη στρατηγική συμμαχία της Τουρκίας με το Ισραήλ, απομονώθηκε από τη Δύση, θα συμβιβαστεί θέλοντας και μη στην ύπαρξη αυτόνομου Κουρδικού κράτους και οδήγησε τη χώρα του στον διχασμό μετά το πραξικόπημα. Το μόνο που απομένει για την υστεροφημία του είναι να καταφέρει τουλάχιστον να βάλει την Τουρκία στο παιχνίδι των υδρογονανθράκων του Αιγαίου. Και θα κάνει τα πάντα για να το πετύχει, ακόμη και πόλεμο.

Κι εμείς; Εμείς προς το παρών κάνουμε πως «δεν τσιμπάμε». Στην πραγματικότητα η  ελληνική στρατηγική έναντι της Τουρκίας,  όπως έχει διαμορφωθεί διαχρονικά,  είναι η πάση θυσία αποφυγή της στρατιωτικής σύγκρουσης. Γιατί; Μα πολύ απλά διότι τις δυο φορές που συνέβη μέσα σ’ έναν αιώνα, το 1922 και το 1974, οι ελληνικές ένοπλες δυνάμεις υπέστησαν δεινή στρατιωτική  ήττα και το αποτέλεσμα ήταν μια μεγάλης έκτασης εθνική καταστροφή. Ο ελληνισμός της Ιωνίας και του Πόντου εκτοπίστηκε, η Κύπρος διχοτομήθηκε.  Τώρα για τα «πως» και τα «γιατί» μπορούμε να συζητάμε ατέλειωτα, αλλά η ιστορία γράφεται με τα γεγονότα και όχι με τα … αν. Όπως γράφτηκε ιστορία και στα Ίμια το1996,  όταν και πάλι οι ελληνικές ένοπλες δυνάμεις ηττήθηκαν στο επιχειρησιακό πεδίο με την κατάληψη της μιας βραχονησίδας από τούρκους κομάντος κι ασχέτως αν μετά ο τότε Α/ΓΕΕΘΑ Λυμπέρης πρότεινε γενικευμένη πολεμική σύρραξη για ν’ ανακαταλάβει αυτό που έχασε μέσα από τα χέρια του. Κι αυτό όπως ήταν φυσικό δημιούργησε τετελεσμένα.

Τούτων δοθέντων, ας εκτιμηθεί όπως πρέπει πως ο Αμερικανός πρέσβης στην Αθήνα έδωσε  το «παρών» στην Άγκυρα, στη συνάντηση του Αμερικανού Υπουργού Εξωτερικών, Ρεξ Τίλερσον με τον Τούρκο ομόλογό του Μεβλούτ Τσαβούσογλου. Ας εκτιμηθεί επίσης η ανάρτησή του στον λογαριασμό του στο twitter, όπου  ο κ. Pyatt ευχαρίστησε προσωπικά τον Αμερικανό Υπουργό Άμυνας Στρατηγό James Mattis «για την ισχυρή υποστήριξή του στη συμμαχία με την Ελλάδα».

Ας πούμε λοιπόν άλλη μια φορά πως «Ευχαριστούμε τους Αμερικανούς» ( οι οποίοι έχουν αναλάβει πλέον να κυνηγάνε και τα τουρκικά πλοία που βολτάρουν στην Εύβοια) κι ας κερδίσουμε το χρόνο που χρειαζόμαστε,  ώστε αυτή η αναπόφευκτη σύγκρουση να μη συμβεί τώρα που η Ελλάδα βρίσκεται στα χειρότερά της. Αρκεί να σκεφτεί κανείς πόση καταστροφή θα έφερνε το ενδεχόμενο μιας σύγκρουσης μόνον στον τουρισμό, τη μόνη μηχανή που έχει απομείνει να δουλεύει στην ελληνική οικονομία και τη μόνη που δίνει δουλειές στην ελληνική κοινωνία. Πέρα απ’ όλα τα άλλα δυσθεώρητα κόστη, των ανθρωπίνων ζωών συμπεριλαμβανομένων.

Γι αυτό τούτη την ώρα,  οι εθνικιστικοί παροξυσμοί και οι ρητορείες πατριδοκαπηλείας είναι εξ ορισμού ύποπτες κι επιβεβαιώνουν τη γνωστή ρήση του  συγγραφέα, ποιητή και διανοητή, Σάμιουελ Τζόνσον, πως «ο πατριωτισμός αποτελεί το τελευταίο καταφύγιο των απατεώνων». Κι από τέτοιους – σύμφωνα και με το FBI – έχουμε μπόλικους.

Ημέρα Ανυπακοής

Αγαπώ την Αμερική. Γι αυτό και δεν έχω πάει ποτέ. Έχω συνειδητοποιήσει πως αγαπώ τον μύθο της και προτιμώ να μένω πιστός  σε αυτή την εξιδανίκευση,  παρά να προσγειωθώ στο σκληρό έδαφος της πραγματικότητάς της. Θα με απογοήτευε όπως συμβαίνει με τους έρωτες, των οποίων το καλύτερο κομμάτι είναι η αναμονή τους.  Από τη στιγμή που συμβαίνουν, φθείρονται.

Αγαπώ το ελεύθερο πνεύμα της. Αυτό που ενσάρκωσε η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας λέγοντας για πρώτη φορά στην ιστορία της ανθρωπότητας:

«Δεχόμαστε τις εξής αλήθειες ως αυταπόδεικτες, πως όλοι οι άνθρωποι δημιουργούνται ίσοι, και προικίζονται από τον Δημιουργό τους με συγκεκριμένα απαραβίαστα Δικαιώματα, μεταξύ των οποίων είναι το δικαίωμα στη Ζωή, το δικαίωμα στην Ελευθερία, και το δικαίωμα στην επιδίωξη της Ευτυχίας.

Πως για να εξασφαλιστούν αυτά τα δικαιώματα, ιδρύονται Κυβερνήσεις μεταξύ των Ανθρώπων, αντλώντας τις εύλογες εξουσίες τους από την συναίνεση των κυβερνημένων.

Πως όποτε μια Μορφή Κυβέρνησης γίνεται καταστροφική για τους σκοπούς αυτούς, είναι Δικαίωμα του Λαού να την αλλάξει ή να την καταργήσει, και να εγκαταστήσει νέα Κυβέρνηση θέτοντας τα θεμέλιά της σε τέτοιες αρχές και οργανώνοντας τις εξουσίες της σε τέτοια μορφή, ώστε να φανεί πιθανότερο να επιφέρει την Ασφάλεια και την Ευτυχία του.».

Αυτό το «ελεύθερο πνεύμα» ασφαλώς υποτάχθηκε στους σιδερένιους νόμους της οικονομίας, οπότε αναπόφευκτα, στο τέλος,  επιβίωσε τσακισμένο μόνο στην ποίηση του Άλλεν Γκίνσμπεργκ,  στη λογοτεχνία του Τζακ Κέρουακ και στο επαναστατικό αίτημα που τραγουδούσε ο  Τζιμ Μόρισον «θέλουμε τον κόσμο και τον θέλουμε τώρα».  Και μετά;

Ειλικρινά δεν ξέρω αν η Αμερική έχει πλέον να πει κάτι περισσότερο από την τεχνολογία,  ως ηγέτιδα δύναμη της Δύσης. Στο βαθμό πάντως που για τον δυτικό πολιτισμό παραμένει κυρίαρχο το αφήγημα του «ελεύθερου πνεύματος», τότε αυτός ή θα συντριβεί πάνω στα τείχη της υποκρισίας του ή θ’ αναγκαστεί να αναγνωρίσει πως  η ανυπακοή είναι η πρώτη και έσχατη πράξη ελευθερίας. Μόνο ένα ελεύθερο όν μπορεί να αρνηθεί. Και μόνον έτσι η ανθρώπινη ζωή έχει αξία. Αλλιώς δεν διαφέρει σε τίποτα από την κατάσταση που χαρακτηρίζει τα ζώα, δηλαδή την υποταγή στην αναγκαιότητα του ελευσόμενου.