Άρθρα συντάκτη: Editorial Team

Προς αποφυγή πιθανών παρεξηγήσεων σπεύδω να κάνω εξ αρχής τη δήλωση πως η 2η δόση του εμβολιασμού μου είναι προγραμματισμένη για τις 30/7. ΄Όχι γιατί είχα όλα τα δεδομένα για να αποφασίσω ορθολογικά αλλά γιατί έχω κι εγώ – όπως όλοι – αυτό το «κάτι» που μας συμβουλεύει προσωπικά τον καθένα. Είναι πέρα από τον έλεγχό μας.
Έχετε παρατηρήσει ποτέ τον εαυτό σας όταν προσπαθείτε να περπατήσετε πάνω σε ένα πάτωμα που τρίζει χωρίς να κάνετε θόρυβο; Αμέσως τα δάκτυλα και οι μύες των ποδιών αναλαμβάνουν την αποστολή να πατήσετε ελαφρά πάνω στο ξύλο, να ζυγίσετε και να ισορροπήσετε ολόκληρο το σώμα για να ελαχιστοποιηθεί ο θόρυβος. Πιστεύετε ποτέ πως θα είχατε όλα τα δεδομένα για να δώσετε συνειδητές εντολές στους μύες και στα δάκτυλα να το κάνουν;
Όσο παρατηρητικό και δυνατό υπολογιστικά να είναι ένα μυαλό, ποτέ δεν μπορεί να σκεφτεί μία μία όλες τις αναγκαίες κινήσεις για να πνιγεί ο θόρυβος. Αλλά συνεχώς εκείνο το «κάτι» ξέρει τι κάνει και ο συνειδητός νους συγκρατείται και δεν επεμβαίνει.
Η στιγμή είναι οριακή. Ας μειώσουμε το θόρυβο και τον εργαλειοποιημένο επιστημονισμό. Ας δώσουμε χώρο και στο «κάτι» μήπως και καταφέρουμε να μην τρίξουνε για τα καλά όλα τα κοινωνικά πατώματα.

Οι κλόουν και οι cheerleaders της ευρωπαϊκής πολιτικής σκηνής υπήρξαν πολύ δημιουργικοί όταν διέσωζαν με ζεστό κρατικό χρήμα τις τράπεζες, οι κατά τα άλλα φιλελεύθεροι «αντικρατιστές». Και το έκαναν για να συνεχίσουν να είναι «αντικρατιστές» με τα λεφτά των άλλων, όπως προκύπτει από ένα σωρό «καλές πρακτικές» στα καθ’ ημάς, με χαρακτηριστικότερο το πλιάτσικο της Fraport ΑG. Συνταγή που κερδίζει δεν την αλλάζεις. Γι’ αυτό και οι ελληνικές  τράπεζες, ακόμη και  σήμερα, τι κάνουν;  Έχουν ένα σκασμό κρατικά ομόλογα, τα μισά και πλέον κεφάλαιά τους είναι από φορολογικές απαιτήσεις που έχουν από το ελληνικό δημόσιο, μειώνουν τα κόκκινα δάνεια με εγγυήσεις του ελληνικού δημοσίου (στο πλαίσιο του «Ηρακλή») και δίνουν κυρίως δάνεια που έχουν την εγγύηση του κράτους. Ζήτω ο νεοφιλελευθερισμός δηλαδή, αρκεί να πληρώνουν οι φορολογούμενοι τις ζημιές.

Έτσι τώρα,  οι κλόουν και οι cheerleaders της ευρωπαϊκής πολιτικής,  δεν μπορούν να γίνουν εξίσου δημιουργικοί που το 22% των Ευρωπαίων είναι ήδη σε πτώχευση. Και πολύ γρήγορα θα γίνει 32 και μετά 42, σε έναν πλανήτη που ήδη φλέγεται κυριολεκτικά και μεταφορικά. Αντίο δημοκρατία. Ή έστω ό,τι έχει απομείνει από αυτή μετά την κρίση του ευρώ.

Πρώτoς στο χορό, όπως ήταν αναμενόμενο,  ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε που σήμανε συναγερμό: Η περίοδος της χαλάρωσης των δημοσιονομικών κανόνων λόγω covid τελειώνει. Και όλα θα επιστρέψουν εκεί όπου βρίσκονταν. Έπειτα, έδωσε τα διαπιστευτήριά του ο υποψήφιος Χριστιανοδημοκράτης καγκελάριος Αρμιν Λάσετ: «Η έκδοση κοινού ευρωπαϊκού ομολόγου, η αμοιβαιοποίηση του χρέους ήταν ένα έκτακτο μέτρο σε μια έκτακτη κατάσταση. Δεν θα επαναληφθεί ποτέ ξανά.». Για το τυπικό του πράγματος βγήκε και το «μεγάλο αφεντικό», ο επικεφαλής της Bundesbank, Jens Weidman να πει πως «ήρθε η ώρα, να αρχίσουμε βαθμιαία, βήμα- βήμα, να περιορίζουμε τις αγορές ομολόγων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.».

Ήδη οι περιφερειακές εκλογές στη Γαλλία, με την ιστορικά χαμηλή συμμετοχή, σηματοδοτούν το τέλος  του Μακρόν. Το «γερμανικό μπλοκ» επιβεβαιώνει την επικυριαρχία του και τα  «πάντσερ» ξεκινούν για νέες εποποιίες, χωρίς να υπάρχει έστω και μια στοιχειώδης γραμμή άμυνας, όπως για παράδειγμα η κινητοποίηση των Ευρωπαίων πολιτών, κυρίως του Νότου, για θεσμοθέτηση Άνευ Όρων Βασικού Εισοδήματος στην Ευρώπη. Αν όχι τώρα που μοιράζει χιλιάρικα ο Μπάιντεν στις ΗΠΑ, πότε;
ΥΓ1: Για το αίτημα των Ευρωπαίων πολιτών να θεσμοθετηθεί «Βασικό Εισόδημα Έκτακτης Ανάγκης» μπορείτε να συνυπογράψετε εδώ 
ΥΓ2: Τα ποσά που θα απαιτηθούν για το Άνευ Όρων Βασικό Εισόδημα για την Ευρώπη, να τα βάλουν στον κωδικό «Brand marketing». Ξέρει από αυτά η Βρυξελλιώτικη γραφειοκρατία. Τι είναι η δημοκρατία; Η βασική συνιστώσα του brand της Ευρώπης. Χωρίς αυτό τι μπορεί να είναι; Τίποτα. Ένα νεκροζώντανο παρελθόν, ένα αποκρουστικό αιματοβαμμένο ζόμπι. Το πιο πολύτιμο περιουσιακό στοιχείο ενός μαγαζιού είναι το brand του. Ας ρωτήσουν και τους γκουρού της επικοινωνίας που αμείβουν πλουσιοπάροχα για όλους τους λάθος λόγους.

Ριχτήκαμε… έτσι,  χωρίς κανένα δικό  μας έλεγχο. Βγήκαμε στο φως του ήλιου κι όλες οι ιστορίες μας κάτω από τον ουρανό των άστρων έχουν να κάνουν με  τα «πως» και τα «γιατί» αυτού που μας συνέβη.  Κυρίως για τα «πως». Τα «γιατί» είναι πιο δύσκολα. Επί παραδείγματι, γιατί να υπάρχω και να μην υπάρχει τίποτα πουθενά; Έλα μου ντε…

Γι’ αυτό και ο Σωκράτης διαμόρφωσε το πρότυπο του σοφού ανθρώπου μέσα σε συνθήκες άγνοιας. Πίνει το κώνειο και ησυχάζει από τα ακατάπαυστα επίμονα ερωτήματα της ύπαρξης στον κόσμο.

Η αναμέτρηση με τη λεγεώνα των δαιμόνων της άγνοιας είναι η πιο κοινή ανθρώπινη εμπειρία. Η έκβαση αυτής της αναμέτρησης είναι εσωτερική αλλά αντανακλάται στην ιστορία. Του ανθρώπου γενικά αλλά και την προσωπική του καθενός και της καθεμιάς.

Πλην ολιγάριθμων συγκριτικά εξαιρέσεων, οι μάχες αυτές,  στην πλειοψηφία τους,  είναι χαμένες γιατί στην πραγματικότητα δεν δόθηκαν καν.  Οι δαίμονες της άγνοιας νικάνε κατά κράτος. Το εξήγησε ο Δαρβίνος αυτό. Η άγνοια όπως είπε γεννά πιο συχνά την αυτοπεποίθηση από ό,τι η γνώση. Πολύ δε περισσότερο η γνώση της άγνοιας μέσα σε ένα όλο και πιο πολύπλοκο κόσμο όπου κάθε ηθική κρίση μοιάζει σχεδόν αδύνατη,  έτσι όπως αλληλοδιαπλέκονται το καλό με το κακό, το ωφέλιμο με το βλαβερό, το χρήσιμο με το άχρηστο, συνειδητό με το ασυνείδητο, το υγιές με το άρρωστο, το φυσικό με το ψηφιακό. 

Η ιστορία προχωράει με την αυτοπεποίθηση της άγνοιας. Αλλιώς θα ζούσαμε ευτυχισμένοι, «σιγανά και ταπεινά», «θα ‘χαμε τρεις δραχμές στη τσέπη και τρεις ο διπλανός, θα ‘ταν ο κόσμος μαγικός παράδεισος η πλάση». Ό,τι μας λείπει γεννάει τα παραμύθια. Υποφέρουμε από το σύνδρομο του πρίγκιπα και της σταχτοπούτας.

Η πραγματικότητα είναι πως οι υπερπλούσιοι ανταγωνίζονται ποιος θα κάνει πρώτος αποικίες στο διάστημα. Τα καταφέραμε τόσο «καλά» στη γη, την καταστρέψαμε και τώρα ψάχνουμε την έξοδο κινδύνου από έναν μολυσμένο πλανήτη, για να επεκτείνουμε τη μόλυνση της καταστροφής και εξωπλανητικά, αφού το Σύμπαν μας ανήκει μέσα στην αυτοπεποίθηση της άγνοιας. Τι,  όχι; Και ποιος θα μας σταματήσει; Έλα ντε…

Η δημοκρατία είναι «χακαρισμένη» από τον «ελέφαντα» του ολοκληρωτικού αυταρχισμού, ο οποίος δεν είναι απλά μέσα στο δωμάτιο, είναι από καιρό μέσα στο «λογισμικό» της. Απλά επειδή ολόκληρος δεν καταπίνεται με τίποτα, τον τρώμε μπριζόλα – μπριζόλα και με λίγη σαλτσούλα.
Έτσι αντί η δημοκρατία να επινοεί διαρκώς τη μοναδικότητά της, αντιδρά αυτόματα σύμφωνα με «έτοιμα» πρότυπα προσαρμογής ή για να ακριβολογούμε, περιστολής, τα οποία βρίσκονται πέρα από τον έλεγχο των πολιτών της.
Σε αυτό το «χακάρισμα» έπαιξαν καθοριστικό ρόλο οι διαρκείς κρίσεις που δεν είναι τίποτε άλλο από συμπτώματα μιας διαρκούς mega-κρίσης της δυτικής δημοκρατίας, μέσα στην οποία τελεί ο 21ος αιώνας.
Η κρίση της τρομοκρατίας το 2001.
Η κρίσης στις ΗΠΑ το 2008.
Η κρίση του ευρώ το 2012.
Η προσφυγική κρίση το 2015.
Η κρίσης της πανδημίας το 2020.
Και διαχρονικά σε όλη την εικοσαετία, η κλιμακούμενη σε ένταση κλιματική κρίση.
Ανεξέλεγκτες οικονομικές και κοινωνικές δυνάμεις προσλαμβάνουν τον χαρακτήρα τυφλών καταστροφικών δυνάμεων και ο πολίτης για να «αυτοσυντηρηθεί» μέσα σε ακραίες συνθήκες, βρίσκεται αντιμέτωπος με το «δεν υπάρχει εναλλακτική» και άρα πρέπει να προσαρμόσει παθητικά τον εαυτό του. Υπήκοος της μιας αρχής, της μιας φωνής, της μιας σκέψης, της μιας θέλησης.
Αλλά για να μην ξεχνιόμαστε δημοκρατία σημαίνει να έχεις τουλάχιστον δυο επιλογές. Αλλιώς, αν δημοκρατία είναι απλά το τσίρκο που μεταμορφώνει κάθε φορά τη σκόνη σε χρυσόσκονη, τότε το «να έχουμε την υγειά μας», δεν θα σημαίνει και πολλά πράγματα.
Το σταυροδρόμι που βρισκόμαστε δεν έχει ιστορικό προηγούμενο για να διαβάσουμε τι γράφει το σχετικό manual.
Το μόνο που ξέρουμε είναι πως αν δεν βάλεις τις φωνές δεν σε ακούει κανένας. Όσο βαθιά κι αν είναι η κουνελότρυπα, πάντα έχει νόημα μια απόπειρα ελευθερίας. Για το δικαίωμα στην επιλογή.