Άρθρα συντάκτη: Editorial Team

Όχι δεν θα γράψω για το «Υπερταμείο», ούτε θα σταθώ στις ευθύνες της ελληνικής βουλής έναντι της ιστορίας. Αυτά είναι έτσι κι αλλιώς τα συγκυριακά συμπτώματα της κατάστασης. Χθες ήταν κάποια άλλα κι αύριο θα είναι κάποια διαφορετικά και μάλλον χειρότερα.

Παρά τα όσα  αντιλαμβανόμαστε στο επίπεδο της επιφανειακής πραγματικότητας, το μέλλον μιας χώρας δεν εξαρτάται πρωτίστως από τους κατ’ επίφαση ηγέτες της. Οι ενέργειές τους δεν είναι παρά αντανακλάσεις μιας βαθύτερης πραγματικότητας. Υπό αυτή την έννοια το μέλλον ενός έθνους εξαρτάται,  πάνω από όλα,  από το επίπεδο της ηθικής, της ακρίβειας και της καθαρότητας στον τρόπο με τον οποίο οι πολίτες αντιλαμβάνονται τη ζωή.  Την οπτική που οι ίδιοι έχουν για το σύμπαν, τον πλανήτη, τους άλλους ανθρώπους  και τον τρόπο που αντιλαμβάνονται το νόημα της δικής τους ζωής μέσα σε όλα αυτά.

Για παράδειγμα, σκεφτείτε πως θα μπορούσαν να έχουν τα πράγματα, αν υπήρχε μια κρίσιμη μάζα συνειδήσεων που θα αντιλαμβανόταν το νόημα της ζωής όπως ένας εκ των σπουδαιότερων σύγχρονων Ελλήνων, ο Γεώργιος Παπανικολάου: «Το ιδανικόν μου δεν είναι να πλουτίσω, ούτε να ζήσω ευτυχής αλλά να εργασθώ, να δράσω, να δημιουργήσω, να κάμω κάτι τι αντάξιον ενός ανθρώπου ηθικού και δυνατού…». Δημιούργημα μιας τέτοιας ηθικής στάσης υπήρξε λοιπόν το «τεστ ΠΑΠ» που έσωσε και σώζει ζωές εκατομμυρίων γυναικών κάθε χρόνο ανά τον κόσμο.

Ωστόσο, μια τέτοια στάση μοιάζει από «ξενέρωτη» μέχρι «εξωπραγματική», μέσα στο κυρίαρχο ήθος της  μεταμοντέρνας καταναλωτικής αποχαύνωσης. Σε αυτή την κατ’ επίφαση δημοκρατική  «θερμοκοιτίδα» που αναπτύχθηκε και κατέστη κυρίαρχη η «φιλοσοφία του σκύλου»: Ό, τι δε μπορείς να γαμήσεις ή να φας, κατούρα το.

Η κυριαρχία του κυνισμού είναι σήμερα περισσότερο ορατή από ποτέ. Αλλά κι εκεί που δεν είναι, στις περισσότερες των περιπτώσεων,  πρόκειται γι αυτό που ο Ελύτης ωραία ονομάζει «ψευδοφάνεια», έχουμε δηλαδή την τάση να παρουσιαζόμαστε διαρκώς διαφορετικοί απ’ ό,τι πραγματικά είμαστε. Πίσω από θεωρητικές ταμπέλες, υψηλόφρονα ιδανικά  και ιδεολογικές προμετωπίδες δεν  κρύβεται παρά  η «φιλοσοφία του σκύλου». Το πώς φτάσαμε λοιπόν στα αδιέξοδα που βιώνουμε έχει την εξήγησή του. Αποξενωμένοι πλέον  από τις πηγές μιας παράδοσης που σχηματίστηκε νοηματοδοτώντας τον ανθρώπινο βίο μέσα στην ιστορική διαχρονία, βρισκόμαστε in limbo. Δεν ξέρουμε πώς να ζήσουμε κι απλά καταναλώνουμε. Ό,τι βρούμε. Ενίοτε και «σανό».

Ναι, η Ελλάδα ποτέ δεν πεθαίνει. Οι Έλληνες όμως πεθαίνουν. Κι ασφαλώς όλοι μια μέρα πεθαίνουμε, συνεπώς το μόνο άξιο λόγου ερώτημα είναι το πώς αξίζει να ζήσει και να πεθάνει κανείς. Δυστυχώς, πεθαίνουμε και θα συνεχίσουμε να πεθαίνουμε όπως ζούμε, σαν τα σκυλιά. Γι αυτό και θα συνεχίσουμε να «τρωγόμαστε» μεταξύ μας για τα «κοκαλάκια» που πέφτουν ώστε να μείνουν καθαρά τα «φιλέτα».

Η δυσαρέσκεια απλώνεται παντού, ενώ λύσεις δεν διαφαίνονται πουθενά στα σοβαρά. Υπάρχει εναλλακτική; Δεν ξέρω, ειλικρινά. Διαισθάνομαι όμως πως έχουμε μπει στη ζώνη του απρόβλεπτου και πιστεύω πως αν μη τι άλλο οφείλουμε να συζητήσουμε ειλικρινά,  πρωτίστως με τον ίδιο μας τον εαυτό. Το να συνειδητοποιείς όλο και πιο καθαρά πως η ζωή σου είναι «επικηρυγμένη», με τον έναν ή τον άλλο τρόπο,  δεν είναι κάτι που μπορείς να το προσπεράσεις αδιάφορα. Και εν πάση περιπτώσει, ακόμη κι αν η «επικήρυξη»  έχει καταστεί αναπόφευκτη,  «να πεθαίνεις για την Ελλάδα είναι άλλο κι άλλο εκείνη να σε πεθαίνει».

Μας συνέβησαν πολλά και μαζεμένα. Ζούμε σε fast forward το «Όσα παίρνει ο άνεμος».  Σε κάθε περίπτωση πάντως, προσωπικά,  θεωρώ τα Greeklish σοβαρότερη εθνική απειλή από τον υποτιθέμενο κίνδυνο εξισλαμισμού της Ελλάδας,  επειδή θα εγκλωβιστούν όπως όλα δείχνουν αρκετές δεκάδες χιλιάδες προσφύγων και μεταναστών.

Από κει κι έπειτα, πράγματι «τον ήλιο και το τσίπουρο δεν θα μας τα πάρουν» αλλά καλό είναι να μην πιστεύουμε πως και όλα τα προβλήματα σε αυτό τον κόσμο,  λύνονται με ήλιο και τσίπουρο. Λύνονται αρκετά, άλλα όχι όλα. Θα ήταν λοιπόν πιο σοφό εκ μέρους της σημερινής διακυβέρνησης αν έμπαινε στον κόπο να σκεφτεί πως κι ο ήλιος καμιά φορά συμβαίνει να «ξεκουράζεται», οπότε βρέχει.

Οι βροχές των τελευταίων ημερών έκαναν ακόμη πιο δύσκολες τις συνθήκες για χιλιάδες πρόσφυγες συνανθρώπους μας που η ιστορική μοίρα τους έφερε στις ακτές του «Ξενίου Διός». Και στην παράδοση τη δική μας,  είναι στο πρόσωπο του ξένου να βλέπουμε το πρόσωπο του θεού. Δεν ξέρω βέβαια στη μεταμοντέρνα Ελλάδα τι ακριβώς βλέπουμε σε αυτά τα πρόσωπα. Όπως δεν ξέρω επίσης τι βλέπουν οι κυβερνώντες στα πρόσωπα τα δικά μας,  που μας  έχουν ακόμη με capital controls, την ώρα που ο πρωθυπουργός μας αναγορεύεται από το Πανεπιστήμιο της Σμύρνης σε επίτιμο διδάκτορα πολιτικής οικονομίας!!!!

Στην παράδοσή μας είναι επίσης η άποψη πως «τα μεταξωτά βρακιά θέλουν κι επιδέξιους κώλους» , όπως επίσης και πως «με πορδές δεν βάφονται αυγά». Όταν μιλάμε για πραγματικούς ανθρώπους που  ζουν σε πραγματικά δραματικές συνθήκες, ο ψηφιακός ανθρωπισμός του facebook όσο κι αν βοηθάει, δεν φτάνει για να υποκαταστήσει  ένα κράτος χαοτικό και διαλυμένο που απλά παρατηρεί τους πρόσφυγες άβουλο κι αμήχανο,  καθώς έχει καταρρεύσει προ πολλού, κάτω από το ίδιο του το βάρος κι έγινε «μαύρη τρύπα»  που ρουφάει τα πάντα. Στην Ελλάδα, ο κρατισμός σκότωσε το κράτος!

Αλλά ούτε και η «κοινωνία των πολιτών» που τόσοι και τόσοι επένδυσαν πάνω της, μπορεί να κάνει και πολλά, όταν τα πράγματα γίνονται όντως «σκούρα». Είναι άλλο να ταΐζεις – με το αζημίωτο πάντα – δέκα αρκουδίτσες κι άλλο χιλιάδες πεινασμένους πρόσφυγες.

Τα πολιτικά ιδεολογήματα λοιπόν έχουν ξεγυμνωθεί από όλες τις πλευρές. Ας κοιτάξουμε κατάματα την αλήθεια. Αλλά όπως λέει κι ο Νίτσε «αν σου αρέσει η άβυσσος, πρέπει να έχεις φτερά». Που σημαίνει πως η πύκνωση του χρόνου και  των γεγονότων με χαρακτήρα  κατεπείγοντος  αναδεικνύουν τρέχοντα διακυβεύματα που είτε θα  επιλυθούν με την ανάδειξη νέων προτάσεων και λύσεων ή αντιθέτως  θα υποστούμε τον ίλιγγο της πτώσης, μέσα από χιλιοειπωμένες αδιέξοδες εμμονές.  Είναι ώρα να συνέλθουμε από το μεταμοντέρνο hangover  της συλλογικής σύγχυσης,  για να κάνουμε την «ελληνική περίπτωση»  εφαλτήριο άρθρωσης νέων λόγων, νέων προγραμμάτων και προταγμάτων. Με έμφαση όχι στην ανάλυση αλλά στη λύση,  με κριτήριο τον προσωπικό αυτοσεβασμό όλων μας στο πλαίσιο ενός υγιούς ανθρωπισμού.

Ο απλός καθημερινός λαός, στηριγμένος σε ό,τι έχει απομείνει από την παράδοσή του, το κάνει ήδη αυθόρμητα. Δείχνει  την ευρυχωρία της καρδιάς του απέναντι στους απόκληρους της τσακισμένης Ανατολής, γνωρίζοντας από τις πηγές του ψυχικού του βάθους πως η αυθεντική και πηγαία ανθρώπινη αλληλεγγύη, γίνεται πάντα ανεξάντλητη πηγή αφθονίας. Το πώς αυτή η δύναμη των αρχετύπων της παράδοσης μπορεί να μεταφραστεί σε δημιουργία με σύγχρονους όρους,  είναι το μεγάλο ζητούμενο που δεν έχει απαντηθεί. Κι όσο μένει αναπάντητο, η Ελλάδα δεν έχει δική της φωνή. Σκέφτεται και μιλάει «σπαστά». Greeklish.

Το μόνο παρήγορο είναι πως «τα νερά είναι αχαρτογράφητα». Το γεγονός αυτό είναι πηγή άγχους και δεινών αλλά και μοναδική ιστορική ευκαιρία, τώρα που η άμμος στην κλεψύδρα δείχνει να τελειώνει, να τη γυρίσουμε  ανάποδα. Και που ξέρεις; Όλα μπορούν να συμβούν… Για τις μεγάλες καρδιές, ο θεός είναι μεγάλος.

Πρώτη δημοσίευση: Rizopoulos Post