Αρχεία Κατηγοριών: premium content

Οι εκλογές της σιωπηλής κοινωνίας


Εξ ενστίκτου και μόνον υποστηρίζω πως στις προσεχείς αυτοδιοικητικές και ευρωπαϊκές εκλογές θα δούμε παράξενα πράγματα. Μπορεί μέσα στην ναρκισσιστική αυταρέσκεια των κομματικών μηχανισμών να επικρατεί κλίμα «κανονικότητας» , στην κοινωνία όμως τα πράγματα είναι πολύ διαφορετικά. Απλώς η σιωπή είναι μη μετρήσιμο μέγεθος, όσο παραμένει τέτοια.
Η μισή κοινωνία είναι σιωπηλή. Αντιλαμβάνεται τη συναισθηματική χειραγώγηση που επιχειρεί η πολιτική επικοινωνία για να καταστήσει ενδιαφέρουσα την αντιπαράθεση Μαρινάκη – Βαξεβάνη, καθώς επί της ουσίας γι αυτό πρόκειται. Αλλά αν η κοινωνία πίστευε πως αυτή η αντιπαράθεση την αφορά θα εκτόξευε την κυκλοφορία των «Παραπολιτικών» και του «Documento». Εξ όσων γνωρίζω δεν έχει συμβεί κάτι τέτοιο.
Παρ’ όλα αυτά το πολιτικό σύστημα επιμένει να αναπαράγει στο διηνεκές το ματσάκι «Ολυμπιακός – Παναθηναικός» (προσαρμοσμένο στις εκάστοτε συνθήκες) διότι μόνο αυτό ξέρει να κάνει. Φως και Σκότος. Και κάθε φορά «νικάει το φως» και κάθε φορά οι πολλοί μένουν στο «μαύρο σκοτάδι».
Αυτή η κρίση εμπιστοσύνης δεν αποκαθίσταται με την επανάληψη των ίδιων πολιτικών παιχνιδιών «μηδενικού αθροίσματος». Η κοινωνία ζητάει λύσεις και το θέαμα που προσφέρεται δεν τη συγκινεί στο παραμικρό, καθώς οι λύσεις που ζητάει είναι λύσεις επιβίωσης με αξιοπρέπεια. Υπαρξιακές δηλαδή.
Όσο το πολιτικό σύστημα «βολεύεται» με τον μηντιακό πόλεμο στις οθόνες των υπολογιστών μας και των κινητών μας, αμήχανο στην πραγματικότητα να προτείνει κάτι που να μπορεί ένας μέσος σκεπτόμενος άνθρωπος να πιστέψει, τόσο πιο εκτεθειμένη αφήνει την κοινωνία στο να υποστεί ένα εξαιρετικά δυσάρεστο μέλλον. Κι αυτό η μισή κοινωνία τουλάχιστον το καταλαβαίνει.
Τώρα το πως θα αντιδράσει αυτή τη φορά μπροστά στους κινδύνους που διαισθάνεται, ούσα αποξενωμένη από το πολιτικό σύστημα , είναι αυτό που θα δημιουργήσει εκλογικά παράδοξα κυρίως στο ρευστό πεδίο της αυτοδιοίκησης, χωρίς να αποκλείεται και ένα έντονο αποτύπωμα στο αποτέλεσμα των ευρωεκλογών.
Το γεγονός, ας πούμε για παράδειγμα, ότι κανένα κόμμα δεν έχει την παραμικρή ιδέα για το πως θα αντιμετωπιστούν οι «μαύρες τρύπες» όλων των ασφαλιστικών συστημάτων της Ευρώπης από τη ραγδαία επέκταση της ρομποτικής και της τεχνητής νοημοσύνης στην παραγωγική διαδικασία δεν περνάει τόσο απαρατήρητο όσο θέλουν να νομίζουν. Ή πως υπάρχει μια δυσκολία στο να αναγνωριστεί πως για να υπάρχει ανθρώπινο μέλλον πρέπει να υπάρχει και πλανήτης και ο καθένας πρέπει να πληρώνει το μερίδιο που του αναλογεί για να υπάρχει γη που θα μεγαλώσουν κι άλλες γενιές ανθρώπων.
Η μισή κοινωνία εξακολουθεί να σκέφτεται. Στη σιωπή. Όπως πριν από ένα μεγάλο Big Bang.

YΓ: Η υποψηφιότητα του Αλέξη Γεωργούλη είναι η απόδειξη πως ο πολιτικός ανταγωνισμός στην πραγματικότητα δεν είναι παρά η συναισθηματική διαχείριση πραγμάτων, τα οποία έχουν καταστεί πλέον μη διαχειρίσιμα.

Βουτιά στο Νέο Κόσμο


Απόγνωση. Μπορεί και εκδίκηση. Μικρή σημασία έχει. Η χθεσινή παιδοκτονία και αυτοκτονία είναι δικαίωση του Νίκου Καρούζου. Αυτού του «ποιητή Β'» σύμφωνα με την κατάταξη του Υπουργείου Πολιτισμού της Ελλάδας, ο οποίος αν και δεν πρόλαβε το «θαύμα» που ακολούθησε τη δεκαετία του 90 και μετά, είχε δει όμως αρκετά για να αποφανθεί πως «η κόλαση λοιπόν είν’ η πατρίδα μας». Τώρα φαίνεται ξεκάθαρα. Όταν μια μάνα ρίχνει το παιδί της από τον 5ο και βουτάει μετά εκείνη, δεν μπορεί να είναι «σαν να μπαίνει η Άνοιξη στα ξαφνικά». Στην κόλαση δεν υπάρχει Άνοιξη.
Αλλά η βουτιά στο Νέο Κόσμο δεν είναι μόνο ατομικό συμβάν. Ζούμε σε ενδιαφέροντες καιρούς, όπως λένε οι Κινέζοι. Ζούμε την εποχή των τεράτων, ακολουθώντας τη συλλογιστική του Γκράμσι. Η βουτιά είναι ιστορική. Απόγνωση κι εκδίκηση παντού. Στην Ουτρέχτη. Στη Ν. Ζηλανδία. Στο φλεγόμενο Παρίσι. Είναι τα πρόδρομα συμπτώματα ενός Νέου Κόσμου που δεν ξέρουμε πως θα μοιάζει. Σίγουρα όμως δεν θα είναι αυτός στον οποίο γεννηθήκαμε. Δεν ξέρουμε καν αν θα είναι ανθρώπινος ή θα πρέπει να μιλάμε για μετα-ανθρώπινο κόσμο στην απόλυτη εξουσία των αλγορίθμων και των ψυχοφαρμάκων.
Η ζωή χρησιμοποιεί την ειρωνεία έτσι ώστε να αντιλαμβανόμαστε το μέτρο μας μέσα σε ένα μη ανθρωπο-κεντρικό σύμπαν. Αλλά αυτό πληγώνει τον προσωπικό ναρκισσισμό μας και το μήνυμα μένει «αδιάβαστο». Όταν το «μπροστά» σημαίνει πλέον «βουτιά», τότε σίγουρα κάτι έχει πάει πολύ λάθος. Ο Νέος Κόσμος που αναδύεται στις οθόνες των έξυπνων κινητών μας δεν είναι το happy end της ιστορίας. Εnd, μπορεί. Happy, με τίποτα. Τουλάχιστον για όσους/ες δεν προλάβουν μέσα στον ίλιγγο του κενού να βγάλουν φτερά. Είτε σαν άγγελοι, είτε σαν δαίμονες.

Κυριακάτικο απόγευμα

Τα κυριακάτικα απογεύματα είναι ο κατ’ εξοχήν χρόνος αναμονής. Είναι χρόνος για να ταΐσεις γατιά ή για να παρακολουθείς αφηρημένα μια χαζή κινηματογραφική ταινία. Τίποτα αληθινά σημαντικό μέσα σε ένα ακίνητο σύμπαν, με το οποίο διατηρούμε μια σχέση λατρείας και μίσους. Το λατρεύουμε γιατί φοβόμαστε τις εκπλήξεις, το μισούμε γιατί ξέρουμε πως η ακινησία μας τρώει τα σωθικά, αφού στην πραγματικότητα «τα πάντα ρει, μηδέποτε κατά τ’ αυτό μένειν…» που είπε κι ο «σκοτεινός» Ηράκλειτος, φωτίζοντας κατά δύναμη το αίνιγμα του Κόσμου.
Ο μόνος «έντιμος συμβιβασμός» μέσα σε αυτή την πόλωση λατρείας /μίσους, είναι το «κυριακάτικο απόγευμα». Όχι σαν ένα χρονικό σημείο αναφοράς αλλά σαν «κατάσταση του μυαλού». Να περιμένουμε, έτσι όπως το περιέγραψε ποιητικά ο Α. Εμπειρίκος:
Θα περιμένουμε λοιπόν ακόμα,
Σήμερα κι αύριο και μεθαύριο
Θα περιμένουμε το τραίνο πάντα
Γιατί δεν είναι δυνατόν να μην περάσει.

Για τον Άρη…


Κατεβαίνοντας χθες από το Καρπενήσι και διασχίζοντας τη Λαμία, πέρασα μπροστά από το μνημείο που είναι στημένο σε κεντρικό σημείο της πόλης για τον Άρη Βελουχιώτη. Κατά σύμπτωση χθες ήταν και η μέρα των γενεθλίων του, 27.8.1905 σ’ αυτή την πόλη, απ’ όπου – φαντάζομαι – θ’ αγνάντευε στα παιδικά χρόνια του την κορυφή του Βελουχίου κι έτσι διάλεξε να τον θυμόμαστε. Αν κι έχω περάσει άπειρες φορές από κει, χθες με έβαλε σε σκέψεις.
Σκέψου να είχαν οι πατρίδες φωνή. Αυθεντική δική τους, όχι δανεική από εγγαστρίμυθους μίμους. Για να μπορούν να συνομιλούν μεταξύ τους και να συνθέτουν έναν ενιαίο κόσμο, όχι μέσα από τις ερπύστριες της παγκοσμιοποίησης που επιχειρείται πότε με τανκς, πότε με funds, πότε και με τα δυο μαζί, αλλά από την αλληλεγγύη του ανθρώπινου πεπρωμένου μέσα στη διαφορά της πλουραλιστικής έκφρασής του.
Αυτό αποδείχθηκε μια μεγάλη ουτοπία, στην αναζήτηση της οποίας βρήκαν χώρο μερικές από τις χειρότερες στιγμές της ανθρωπότητας. Οπότε οι πατρίδες έχουν σιωπήσει και σήμερα μιλάνε για λογαριασμό τους μόνον οι φασίστες. Αυτός άλλωστε είναι και ο ορισμός της πατριδοκαπηλίας, που συμβαίνει να είναι και το τελευταίο καταφύγιο των απατεώνων, όπως εύστοχα έχει επισημανθεί.
Υπάρχουν όμως κάποιες στιγμές ορόσημα, που οι πατρίδες βρίσκουν φωνή. Στιγμιαία βεβαίως και μετά βουβαίνονται πάλι. Οι ΗΠΑ, ας πούμε, βρήκαν την αληθινή φωνή τους όταν ο John Fitzgerald Kennedy βγήκε και είπε: «My fellow Americans, ask not what your country can do for you, ask what you can do for your country.». Και σαν απάντηση τον δολοφόνησαν.
Συνήθως έτσι γίνεται. Η Ελλάδα, ας πούμε, πότε μίλησε για τελευταία φορά με μια δική της φωνή; Χωρίς καμία ιδεολογική εμμονή ή προκατάληψη νομίζω πως είμαστε πάρα πολλοί αυτοί που θα συμφωνήσουμε πως ο λόγος του Άρη Βελουχιώτη στη Λαμία ήταν πρωτίστως και πάνω απ’ όλα ο λόγος του Έλληνα. Διαχρονικός, όσο και οι αρχαίες τραγωδίες. Δραματικός, όσο και οι «μεγαλοβδομάδες». Γιατί έβαζε ένα πολύ συγκεκριμένο ερώτημα: Πως αξίζει να ζεις τη ζωή σου;
Και η απάντηση είναι σμιλεμένη από τους αιώνες. Ελεύθερος! Όχι όμως ασύδοτος. Ελεύθερος με την ευθύνη που αναλογεί στους ελεύθερους ανθρώπους. Ελευθερία και Δικαιοσύνη ζήτησε ο Άρης το 1944 στη Λαμία. Τίποτε άλλο. Και συνόψισε την αγωνία και τον αγώνα τριών χιλιάδων χρόνων ιστορίας.
Αλλά η ιστορία γελάει ειρωνικά, όσο αποτυγχάνουμε να προσεγγίσουμε έστω και κατ’ ελάχιστον αυτές τις «καθαρές ιδέες». Ακόμη κι αν ξέρουμε πάντα μέσα μας ποιο είναι το σωστό, κάνουμε το λάθος. Το να αδικείς δεν είναι άσκηση ελευθερίας. Είναι άσκηση εξουσίας. Δειλοί άνθρωποι σπέρνουν τον φόβο, πλην εκείνων των οριακών στιγμών που βρίσκουμε τη φωνή μας έχοντας πλήρη επίγνωση πως κι «ο Χριστός ξανασταυρώνεται» και οι Πρόδρομοι αποκεφαλίζονται κατ’ εξακολούθηση. Αλλά η ζωή έχει αξία μόνο αν έχεις βρει ένα καλό λόγο που να υπερβαίνει την προσωπική επιβίωση. Αλλιώς είναι βούλιαγμα στη λάσπη της ματαιότητας. Αυτό το ήξερε ο Θανάσης Κλάρας. Κι έγινε ο Άρης!
Χαιρόμαστε που σ’ έχουμε ρε Άρη! Όλοι οι Έλληνες.
(φωτο αρχείου από το Βελούχι, το οποίο απειλείται όπως πολλά βουνά της πατρίδας μας με εγκατάσταση άχρηστων επί της ουσίας κι επιβλαβών για το φυσικό περιβάλλον ανεμογεννητριών).

To μέλλον δεν ζητάει «άριστους», ζητάει… ΞΕΧΩΡΙΣΤΟΥΣ!

Σε μια δημοκρατία οι εξουσίες ασκούνται υπέρ των πολιτών. Τουλάχιστον έτσι θα έπρεπε. Ενίοτε συμβαίνει κιόλας. Οπότε γίνονται και πράγματα που δύσκολα τα χωράει ο νους του Έλληνα.

Σκέφτεστε, ας πούμε, μια διαδήλωση στο Σύνταγμα που να λέει «Ευχαριστώ!». Ακούγεται σαν σενάριο προχωρημένης επιστημονικής φαντασίας. Έγινε όμως στην  Κοπεγχάγη. Μία διαφορετική διαδήλωση, μια διαδήλωση… θετική! Μια διαδήλωση στην οποία υπήρχαν πανό με την λέξη ΤΑΚ (Ευχαριστώ). Η διαδήλωση κράτησε 20 λεπτά και τα 600 παιδιά που ήρθαν από όλη τη χώρα, σχημάτισαν μια χορωδία και είπαν 3 τραγούδια, ένα εκ των οποίων το πολύ όμορφο Here Comes The Sun των Beatles.

Ο λόγος της διαδήλωσης ήταν για να ευχαριστήσουν τους… Βουλευτές -αρκετοί εκ των οποίων βγήκαν στα παράθυρα της Βουλής- γιατί άλλαξαν έναν νόμο (χρειάστηκαν βέβαια 10 χρόνια μεγάλης προσπάθειας από μερικούς γονείς που είχαν τεράστια θέληση, πίστη και όραμα).

Τι άλλαξε ο νέος νόμος?

Τα εναλλακτικά σχολεία (Steiner Waldorf Schools) σε όλον τον κόσμο, δεν πιστεύουν στους βαθμούς οπότε και δεν υπάρχει βαθμολογία. Ο στόχος του δασκάλου στα Steiner, είναι να καθοδηγήσει τους μαθητές του και να τους βοηθήσει να ανακύψουν ο καθένας τα ιδιαίτερα και ξεχωριστά του χαρίσματα.

Η Κυβέρνηση της Δανίας, έκανε δεκτό το αίτημα και το απολυτήριο αυτών των παιδιών είναι πλέον ισότιμο με αυτό του κλασσικού σχολείου και των εισαγωγικών εξετάσεων Studenter Exam (αντίστοιχες των Πανελληνίων). Άλλωστε, όλο και περισσότερα Πανεπιστήμια στην Δανία αναζητούν πλέον υποψηφίους φοιτητές που να είναι ξεχωριστοί, να έχουν ενδιαφέρουσα προσωπικότητα, δεξιότητες σχετικές με αυτό που θέλουν να σπουδάσουν και να είναι κοινωνικά ώριμοι νέοι. Αυτό σε καμία περίπτωση δεν εξασφαλίζεται με έναν απλό βαθμό, όσο υψηλός και να είναι αυτός.

Αυτά στη Δανία. Γιατί  στη «Δανία του Νότου» που μας έλεγαν κάποτε, ακόμα συζητάμε την «Αριστεία» με όρους του παρελθόντος.  Το μέλλον δεν ζητάει άριστους σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που εμπεδώνει την ηλιθιοποίηση ( δεν το λέω εγώ, το έχει ο πολύ εγκυρότερος κορυφαίος βρετανός φιλόσοφος Μπέρναρντ Ράσελ : «Οι άνθρωποι γεννιούνται αμόρφωτοι, όχι ηλίθιοι. Γίνονται ηλίθιοι με την εκπαίδευση.». ). Το μέλλον ζητάει ΞΕΧΩΡΙΣΤΟΥΣ!

Αυτά!

 

Με πληροφορίες από ΛΕΞΙΜΑΘΕΙΑ